Ιατρική Αποκατάσταση
Φυσικοθεραπεία - Εργοθεραπεία
Κινητική & Λειτουργική Επανεκπαίδευση
Ιατρός Αποκατάστασης
 
   
Το θέμα Του Μήνα
Ιατρική Αποκατάσταση ατόμων με Σύνδρομο Αποδιοργάνωσης μετά νοσηλεία σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (Μ.Ε.Θ.)

Το σύνδρομο της μονάδας εντατικής θεραπείας (Σ. μετά Μ.Ε.Θ.) περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα κλινικών συμπτωμάτων, χωρίς να υπάρχουν κοινά αποδεκτά διαγνωστικά κριτήρια.  Ποικίλης βαρύτητας σύγχυση, διαταραχή ανωτέρων νοητικών λειτουργιών, φόβος, άγχος, παραληρητικές ιδέες, ψευδαισθήσεις, ανησυχία, επιθετικότητα, παρατεταμένη ένταση, σημεία κατάθλιψης, παραίτηση, παθητικότητα, απάθεια, παλινδρόμηση, μυική αδυναμία, μεταβολικές διαταραχές κ.α. αποτελούν εκδηλώσεις του συνδρόμου αυτού. (   ΜΑΣΤΡΟΓΙΑΝΝΑΚΟΥ  Δ. 2014)
Η έννοια του Σ. μετά Μ.Ε.Θ. για πρώτη φορά χρησιμοποιήθηκε από τον McKegney το 1966. Προηγουμένως, το σύνδρομο είχε λάβει διάφορες ονομασίες, όπως καταθλιπτική αντίδραση (Fox 1954),   σχιζοφρενική αντίδραση (Bliss και συν. 1955),  καταστροφική αντίδραση με όνειρα (Meyer και συν. 1961) ή ψυχολογικές διαταραχές (Egerton & Kay 1964).  Στη δεκαετία του '60 το σύνδρομο είχε ονομαστεί «Μία νέα νόσος της ιατρικής προόδου», ή «Τρέλα στους θαλάμους ανάρρωσης» (Nahum 1965). Συνώνυμοι όροι είναι τοξική ψύχωση, παραλήρημα, οξεία σύγχυση, θόλωση συνείδησης, οξεία εγκεφαλική ανεπάρκεια (Κaplan & Saddock 1985).  Το 1995, το σύνδρομο συγκρίθηκε με την «πλύση εγκεφάλου» και τα ψυχολογικά βασανιστήρια, επειδή τόσο η εντατική θεραπεία όσο και o βασανισμός περιλαμβάνουν ψυχολογικούς και φαρμακευτικούς χειρισμούς, παρατεταμένη ακινησία, απομόνωση, αβεβαιότητα και ταπείνωση (Dyer 1995).
 
Η αιτιολογία του συνδρόμου είναι πολλαπλή και περιλαμβάνει παράγοντες που αφορούν τη νόσο, τον ασθενή και το περιβάλλον της ΜΕΘ.  Αδρά θεωρείται ως ένα οξύ οργανικό ψυχοσύνδρομο όπου η διαταραχή των διανοητικών λειτουργιών εμφανίζεται ως συνέπεια της παραμονής στη Μ.Ε.Θ.
Έχουν ενοχοποιηθεί κατά καιρούς τα φάρμακα καταστολής, οι συνθήκες νοσηλείας, ο  κλινοστατισμός αυτός καθ’ αυτός, εμπύρετες λοιμώξεις,  κ.α. αλλά τίποτε δεν έχει αποδειχθεί.
 
Τα νευροψυχιατρικά συμπτώματα του συνδρόμου περιγράφονται σε τρεις διαστάσεις :

  • Η πρώτη αφορά την αναβίωση με ποικίλους τρόπους του τραυματικού συμβάντος π.χ. με σκέψεις, εικόνες ή με όνειρα/εφιάλτες
  • η δεύτερη αφορά την συνεχή υπερ-εγρήγορση που βρίσκεται το άτομο και εκδηλώνεται με ευερεθιστότητα, υπερ-εκπληξία, αδυναμία συγκέντρωσης, διαταραχή ύπνου   και
  • η τρίτη με υιοθέτηση συμπεριφορών αποφυγής σε οτιδήποτε σχετίζεται με το συμβάν και συζητήσεις περί αυτού σε συνδυασμό με αποξένωση, μείωση συμμετοχής σε δραστηριότητες και αίσθηση σμίκρυνσης του μέλλοντος. Η διαταραχή αντιμετωπίζεται είτε με φαρμακευτική αγωγή, είτε με ψυχοθεραπεία (π.χ. γνωσιακή), είτε με συνδυασμό τους.
Εκτός από τα νευροψυχιατρικά συμπτώματα, αναφέρονται και συμπτώματα από το μυοσκελετικό (μυική αδυναμία, ατροφίες, οστεοπενία, κ.α.) από το περιφερικό νευρικό (πολυνευροπάθεια, παγιδευτικά σύνδρομα, κ.α.), μεταβολικές διαταραχές.
 
Έρευνα του πανεπιστημίου JohnsHopkinsαναφέρει το εξής σημαντικό εύρημα :  Στο 1/3 περίπου των νοσηλευόμενων σε μονάδα εντατικής θεραπείας που κατάφεραν και επέζησαν βρέθηκε να πάσχει από κλινική διαταραχή μετατραυματικού στρες [P.T.S.D. /  Post-traumaticStressDisorder].  Μάλιστα τα 2/3 εξ’ αυτών συνέχισαν να έχουν συμπτώματα 2 χρόνια μετά τη νοσηλεία τους. Στην έρευνα περιέχονται και άλλα ενδιαφέροντα πιο εξειδικευμένα στοιχεία που συσχετίζουν συγκεκριμένες παραμέτρους της νοσηλείας σε Μ.Ε.Θ. με την πιθανότητα εμφάνισης P.T.S.D.
 
Η αναφορά στο Σ. μετά Μ.Ε.Θ.  γίνεται γιατί θεωρείται απαραίτητη η αναζήτηση του (ύποπτης συμπτωματολογίας) κατά την αντιμετώπιση ασθενών που χρήζουν αποκατάστασης και έχουν στο ιστορικό του νοσηλεία σε Μ.Ε.Θ..  Εκτός  εκτός από τη σωματική αποκατάσταση, θα πρέπει να δοθεί έμφαση  και στην «ψυχολογική αποκατάσταση» αλλά να συνυπολογιστεί το Σ. μετά Μ.Ε.Θ.  στους παράγοντες που παρεμποδίζουν τη θετική έκβαση των παρεμβάσεων αποκατάστασης.
 

Κυριακή Γ. ΣΤΑΘΗ
Ιατρός Φυσικής Ιατρικής και Αποκατάστασης
MSC,MD,  PhDSeniorF. E. BoardofP.R.M.
Μέλος της Επιτροπής Εκπαίδευσης της Ε.Ε.Φ.Ι. Απ.



Η ιατρική είναι επιστήμη που εξελίσσεται συνεχώς. Οι πληροφορίες που περιέχονται στο δικτυακό τόπο www.kstathi.gr έχουν αποκλειστικό σκοπό την ενημέρωση & την εκπαίδευση, δεν θα πρέπει να θεωρούνται πλήρεις, ούτε να χρησιμοποιούνται ως βάση διάγνωσης & αντιμετώπισης οποιουδήποτε προβλήματος χωρίς υπεύθυνη ιατρική συμβουλή.

Ιατρός Αποκατάστασης, μέλος της Ε.Ε.Φ.Ι.Απ. - Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών
Senior Fellowship of European Board of Physical Medicine & Rehabilitation
U.E.M.S.–Section P.R.M.-European BOARD Expert & Examination Secretary
powered by Web Arts